Maps of the Present Environmental and Socio-cultural Factors in Overvecht District
Copyright 2001, City of Utrecht/Map21ltd

See also the summary map of the areas with urban wildlife value in Overvecht

and the map of the requirements for Overvecht in relation to the EHS -( the national ecological network)

City Planning Objectives for Overvecht's green area as defined in various statements and documents

Overvecht lies to the north of Utrecht.

It is a district dominated by its large scale blocks of flats and its larger parks. The parks don't hang together well - they are typical parks of the 1960s and 70s with large grass areas and no clear structure - they have no real identity of their own and very little urban nature thrives particularly as the level of maintenance has allowed no naturalistic habitats to develop even accidentally as they have elsewhere.

In the northern part of Overvecht the way the site was developed meant that a thick layer of sand covers the original landscape. The result is that there is nothing remaining of the original meadow-land - there is no original vegetation - only a few pre-existing water courses remain in their original position. The greenspaces within the district are cut off from surrounding sources of wildlife as the road layout cuts off an easy link to the countryside to the north where an agricultural landscape still survives.

It is now seen as very important to build a link from this part of the city into the countryside beyond and in particular to link the larger parks with the rural area so that they can act as an ecological corridor into the city. An ecological link from the rural area to the banks of the river de Vecht is also seen as important. It has been suggested in the past that the character of the norther part of Overvecht should be "denser" - more like a city in a woodland and the souther should be by contrast more open - with mewadows and water areas. These ideas need to be re-examined in light of the local inhabitants views but there is no doubt that if a pragmatic approach is taken many of the ideas found in the city planning documents can be integrated into and help guide the regeneration of the district's greenspaces. The key lies in the scale of things - the inhabitants survey has shown how they long for a less brutal landscape and a more interesting one - developing a plan and implementation schemes which will meet this need while at the same time allow all the "nature/ecology" envisaged by the district and city planning objectives will hel make the district a richer more interesting place to live in and one taht can begin to play its part in the city's greenspace strategy.

The following are some notesfrom City Planning Advice Guidelines on enhancing the ecological value of the Overvecht -

see Natuur voor de stad Utrecht - handreiking voor een dialoog 1998 - Overvecht - a green heart between high flats

De groen-blauwe dooradering: houtwallen en poelenlinten

In de groene dooradering van Overvecht Noord speien de brede bermen van de grotere .dreven" een belangrijke rol Die moeten gaan fungeren als een netwerk tussen de verbindingszones op stedelijk niveau (zoals de Klopvaart) en de grote parken. in Overvecht-Zuid liggen er langs de doorgaande dreven ook waterlopen. die in Overvecht-Noord ontbreken In de hier uitgewerkte voorbeelden is dit verschil tussen beide wijken aangegrepen om de eigen identiteit van de wijken te versterken

Voor de dreven in Overvecht-Noord is een houtwallen-structuur uitgewerkc Houtwallen van inheemse struik- en boomsoorten. die door de wijken silngeren. meekleurend met de jaargetijden Toepasbare soorten zijn meidoorn. sieedoorn. Gelderse roos en Hazelaar soorten die op verschillende tijdstippen bloeien en vruchten dragen en daarmee ook voor vlinders en zangvogels van belang zijn Waar de houtwallen gekoppeld zijn aan recreatieve routes. kan voor een opener karakter gekozen worden. zodat geen sociaalonveilige situaties Ontstaan

In Overvecht-Zuid wordt een kleinschalig netwerk van water/moerasnatuur ontwikkeld van Fort Blauwkapel tot aan de Vecht met een aftakking naar de te ontwikkeien natte structuur langs de spoorlijn UtrechtAmersfoorc Dat netwerk is grotendeels gekoppeld aan al aanwezige fietsroutes en versterkt daarmee ook de recreatieve aantrekkelijkheid van deze routes

Dit netwerk moet het voor amfibieën mogelijk maken om vanaf Fort Blauwkapei naar de Vecht te gaan of omgekeerd Deels zijn dat nog aan te leggen poelen, zoals langs de spoorzone. deeis denken we aan verbreding van de bestaande waterpartijen en waar dat voor het netwerk nodig is aanleg van nieuwe Waar voldoende ruimte aanwezig is worden natuurlijk de gebruiksmogelijkheden niet vergeten Door zo'n netwerk loont het ook de moeite om op het niveau van de woonomgeving wat extra.s voor de natuur te ondernemen Daarbij valt te denken aan de aanleg van poelen op binnenhoven salamanders. kikkers, padden en libellen weten dan de weg naar die poeien vanzelf te vinden (zie ook paragraaf 9.1 )

Doorgaande water- en moerasstrucuur in Overvecht Zuid
The top diagram is centred on Park de gagel the bottom on Park de Watertoren and its canals. They show clearly the important role that water plays in this part of Utrecht. With the exception of Park de Gagel much which was laid out over waste material from city centre clearance schemes in the 1960s, the waterways carry the green areas and give them a special sense of purpose and place even if the present layouts leave much to be desired from the point of view of ecology and usefulness to local people.

Rechts een groene dooradering van Overvecht Noord

Een voorbeeld van een heggenstructuur als streefbeeld
 

Parks de Gagel en De Watertoren

Alleen al vanwege hun omvang zijn deze parken van belang. In Utrecht zijn verder weinig groene ruimtes van deze omvang te vinden. In de presentatie van de voorbeelden is de nadruk gelegd op versterking van de eigen identiteit van elk park. Maar het kan natuurlijk ook minder uitgesproken, of ruimtelijk op een andere wijze ingevuld worden, bijvoorbeeld door elementen van het ene park in het andere te gebruiken en omgekeerd. .

Bospark de Gagel

Voor Park De Gagel is voor het thema verdichting gekozen: het park krijgt het karakter van een parkbos. Het nog te ontwikkelen netwerk van houtwallen door de wijk sluit hier in de toekomst op aan. De doorsnijding door wegen blijft bestaan, maar elk compartiment van het park krijgt zijn eigen gezicht. Op een hoger schaalniveau vormtBospark de Gagel een logische voortzetting, en stedelijke variant, van de vochtige loofbossen in Polder de Gagel. Typische bossoorten zullen dan ook snel hun weg naar Bospark de Gagel kunnen vinden. Richting Klopvaart wordt het park natter, zodat het goed aansluit op deze ecologische verbinding. Dat houdt wel in dat er gegraven moet worden, maar daarna kan het park zijn naam ook met recht dragen: de gagelstruik kan er weer groeien.

Voor het hart van Park de Gagel zijn meerdere uitwerkingen denkbaar.Je kunt het hart van het park verdichten en de randen relatief open houden of juist omgekeerd. Ook is er meer met reliëf te doen: zeker als er elders gegraven moet worden, zou je hier nog gedeelten kunnen ophogen. Daarmee worden 'ecologische gradiënten' versterkt. Maarde parkfunctie blijft natuurlijk voorop staan. Dat betekent dat wandelen, hond uitlaten, sporten, zitten, liggen allemaal mogelijk blijven. De hier gepresenteerde schetsen geven een ruimtelijke invulling aan. Er zijn er natuurlijk meer denkbaar.

Veenweidepark De Watertoren

Ook voor parkOe Watertoren is een ander toekomstbeeld geschetst. Hier willen we iets terughalen van wat er grotendeels verloren is gegaan: veenweidenatuur. Het gaat daarbij om een eigentijdse, stedelijke variant van die veenweidenatuur. Een park ook dat verwijst naar zijn naam: 'Watertoren' en waarin water een dominantere rol inneemt.

De kwaliteit van dat water is doorslaggevend voor het resultaat. Op langetermijn moet hier redelijk schoon water te realiseren zijn. Oe meest zeldzame veenweidenatuur is daarmee niet haalbaar, die stelt andere eisen. Maar het park kan wel, veel sterker dan nu het geval is, de atmosfeer van de polder uitstralen.

Een eerste pril begin is er al. Een gedeelte van een oever in het park heeft recent een ecologischer aanzien gekregen en is met dotterbloemen in geplant. Om Park de Watertoren om te toveren in een 'veenweidepark' moet er veel veranderen. Zoveel, dat we nu nog niet weten of het haalbaar is op de schaal zoals ons dat uiteindelijk voor ogen staat. Oe schetsen verwijzen naar de typische polderstructuur met petgaten en legakkers en met recreatieve routes. Er zijn twee varianten gepresenteerd: een waarbij de wegenstructuur ongewijzigd blijft ( I) en een waarbij de versnipperende invloed van de weg dwars door het park is opgeheven (2).

De kaartjes laten het streefbeeld zien zonder (I) en mét (r) verlegging van de weg door het park.

Note : These planning documents do not really discuss what can happen near and between the building blocks only impying that the ideas developed for the parks could perhaps be applicable there too - there is no evidence of understanding the parks and the spaces immediately around buildings, even high buildings houisng many people have different functions 

However other parts of the same document from which the above extracts were taken discuss suitable treatments which can encourage the development of a more diverse level of biodiversity within the city. It points out that naturalistic habitats which are more gardenesque in character have a role to play - as shown in this photograph of Waalstraat

In the UK a 2001 survey of 29000 gardens has indicated a very wide range of bird species are now found in such habitats - they are not the natuural habitats of these species but the birds have adapted themselves to what is available and thrive. See

http://www.bbc.co.uk/radio4/today/features/bigbirdwatch.shtml

This survey has shown that over 90 species were recorded in the 29000 gardens. The unusual species spotted in gardens in April ibncluded - waxwings, kingfishers, woodpeckers and manderin ducks but most wre common varieties like robin, starling, sparrow, wood pigeon, gtreat tit, etc. with blackbirds being found in 88% of all gardens and blue tits and robins in over 80%

Return to Top